Profil prywatny na Facebooku to nie kwestia „bycia tajemniczym”, tylko bardzo konkretne narzędzie bezpieczeństwa w podróży. Otwarte konto to dla złodzieja gotowy katalog informacji: gdzie mieszkasz, kiedy wyjeżdżasz, z kim podróżujesz i jakie masz rzeczy. Wystarczy kilka nieprzemyślanych postów, żeby ktoś zorientował się, że mieszkanie stoi puste albo że masz przy sobie drogi sprzęt. Ustawienie profilu na prywatny trwa kilka minut, a realnie zmienia Twoją widoczność w sieci. Poniżej konkretne kroki, co ustawić i gdzie kliknąć, żeby bez stresu wrzucać wspomnienia z podróży – zamiast podawać swoje życie na tacy obcym.
Dlaczego profil prywatny jest kluczowy dla osoby w podróży
Facebook automatycznie zachęca do „pokazywania się światu”: domyślne ustawienia często są zbyt otwarte. Dla osoby wyjeżdżającej, szczególnie na dłużej, to prosta droga do problemów. Informacja „jutro na miesiąc do Azji, mieszkanie zostaje puste” to złoto dla włamywacza. Publiczne zdjęcia biletu z widocznym kodem rezerwacji potrafią otworzyć drogę do kombinacji z lotami. Oznaczenie dokładnej lokalizacji małego, spokojnego hotelu informuje nie tylko znajomych, że właśnie tam śpisz.
Profil prywatny ogranicza to grono do ludzi, których realnie kojarzysz. Osoby z zewnątrz widzą jedynie podstawowe dane, a nie gotowy dziennik podróży z mapą i harmonogramem. Dodatkowo, przy prywatnym profilu dużo łatwiej kontrolować, kto może udostępniać Twoje treści dalej, oznaczać Cię na zdjęciach z imprezy w hostelu czy komentować posty. W podróży, gdzie często korzysta się z publicznych sieci Wi-Fi i loguje na obcych urządzeniach, warto zredukować ryzyko choćby na poziomie widoczności treści.
Publiczne zdjęcia „na lotnisku” i „wracamy za 2 tygodnie” to dla części osób niemal zaproszenie do odwiedzin pod nieobecność domowników. Profil prywatny odcina większość ciekawskich już na wejściu.
Szybkie ustawienie prywatności – zmiana na „tylko znajomi”
Na początek najlepiej przełączyć główne elementy profilu na widoczność tylko dla znajomych. Można to zrobić w jednym miejscu, a dopiero później dopieszczać szczegóły. Najwygodniej wykonać to na komputerze, ale na telefonie wygląda to bardzo podobnie.
- Otwórz Facebooka i kliknij ikonę swojego profilu (prawy górny róg lub dolne menu w aplikacji).
- Wejdź w Ustawienia i prywatność, a następnie w Ustawienia.
- Znajdź sekcję Prywatność (czasem opisaną jako „Ustawienia prywatności”).
- W części „Twoja aktywność” ustaw:
– „Kto może zobaczyć Twoje przyszłe posty?” na Tylko znajomi
– „Ogranicz odbiorców postów, które udostępniłeś(-aś) publicznie?” – wybierz opcję ograniczenia do znajomych. - W części „Jak osoby znajdują Cię i kontaktują się z Tobą” pozmieniaj:
– „Kto może wyszukać Cię za pomocą podanego adresu e-mail?” – co najmniej Znajomi znajomych
– „Kto może wyszukać Cię za pomocą numeru telefonu?” – najlepiej Znajomi lub Tylko ja
– „Czy chcesz, aby wyszukiwarki zewnętrzne linkowały do Twojego profilu?” – odznacz.
Tyle wystarczy, żeby przyciąć widoczność całego profilu do poziomu akceptowalnego przed wyjazdem. Już w tym momencie większość osób z zewnątrz zobaczy tylko zdjęcie profilowe, imię i nazwisko oraz bardzo podstawowe dane – bez pełnej osi czasu i historii wyjazdów.
Podstawowe ustawienia prywatności konta
Kolejny krok to uporządkowanie tego, jak nowi ludzie mogą próbować się kontaktować i co zobaczą. W podróży często pojawiają się zaproszenia od przypadkowych osób: współpasażer, ktoś z hostelu, przewodnik lokalny. Dobrze mieć nad tym kontrolę, zamiast robić „akceptuj wszystkich jak leci”.
W ustawieniach prywatności znajdzie się również opcję zarządzania zaproszeniami do grona znajomych. Warto ustawić „Kto może wysyłać Ci zaproszenia do znajomych?” na Znajomi znajomych. Dzięki temu różni „łowcy turystów” czy fake konta nie będą zasypywać zaproszeniami tylko dlatego, że widać, iż jest się za granicą.
Osobny element to widoczność danych kontaktowych. Facebook pozwala ukryć numer telefonu i adres e-mail przed osobami spoza grona znajomych. Trzeba wejść w sekcję Profil i oznaczenia lub bezpośrednio w edycję profilu, a następnie przy każdej danej kliknąć małą ikonkę globusa lub ludzika i ustawić Tylko ja lub Znajomi. W podróży lepiej nie ułatwiać życia wszystkim, którzy chcieliby „skontaktować się w sprawie współpracy”, a tak naprawdę polują na łatwy cel.
Prywatność osi czasu i oznaczeń
Bardzo ważny, a często pomijany element to kontrola nad tym, co inni wrzucają na profil. W podróży łatwo o zdjęcia z imprezy, na których widać paszport na stoliku, numer pokoju hotelowego na karcie albo drogi sprzęt fotograficzny.
W sekcji Profil i oznaczenia warto zmienić kilka opcji:
- „Kto może publikować posty na Twojej osi czasu?” – najlepiej Tylko Ty.
- „Przeglądaj posty, w których Cię oznaczono, zanim pojawią się na Twojej osi czasu” – włącz.
- „Kto może zobaczyć posty, w których jesteś oznaczony/-a?” – ustaw na Znajomi lub bardziej restrykcyjnie.
Dzięki temu znajomy z hostelu nie wrzuci bez kontroli zdjęcia z dokładną lokalizacją i podpisem „mieszka w tym pensjonacie do 15 marca”. Post się pojawi, ale dopiero po ręcznym zatwierdzeniu. Taki filtr jest szczególnie przydatny, gdy podróżuje się z większą grupą, gdzie każdy dorzuca coś od siebie na Facebooka.
Ukrywanie wrażliwych informacji przed wyjazdem
Zanim pojawi się pierwszy post „na lotnisku”, warto przejrzeć sam profil jak ktoś obcy. Najlepiej wylogować się z Facebooka, otworzyć swój profil w trybie incognito i zobaczyć, co jest widoczne. Jeśli od razu widać miasto zamieszkania, datę urodzenia, szkołę, pracodawcę, listę znajomych i stare albumy wakacyjne – trzeba to posprzątać.
Dane osobowe i kontaktowe
Facebook kusi, żeby wypełnić wszystko: szkoły, firmy, związki, miasta, daty. Dla podróżniczki czy podróżnika spora część tych danych jest zupełnie zbędna publicznie. Wystarczy, że widzą je znajomi. Im mniej danych dla obcych, tym trudniej dopasować Cię do konkretnego adresu czy majątku.
Na profilu przy każdej linii typu „Mieszka w…”, „Pochodzi z…”, „Pracuje w…”, „Studiował/-a w…” jest mała ikonka widoczności. Wystarczy ją kliknąć i ustawić na Znajomi albo Tylko ja. Podobnie z datą urodzenia – pełna data powinna być ukryta przed obcymi, wystarczy, że wyświetla się miesiąc i dzień dla znajomych. To ogranicza ryzyko wykorzystania daty urodzenia jako elementu do łamania haseł czy podszywania się.
Numer telefonu, drugi adres mailowy, a tym bardziej domowy adres zamieszkania – tylko w trybie prywatnym lub wcale. W podróży często korzysta się z kart SIM z innych krajów, dodatkowych numerów, komunikatorów. Nie ma powodu, żeby każdy przypadkowy użytkownik Facebooka widział cały ten zestaw.
Lista znajomych i grupy
Lista znajomych to dla kogoś obcego szybki przegląd tego, z jakiego środowiska się pochodzi, gdzie się bywa, ile się podróżuje i z kim. W kontekście bezpieczeństwa domowego, ktoś może w ten sposób znaleźć np. sąsiadów, członków rodziny i sprawdzić, czy też wyjechali. Wystarczy kilka profili otwartych na oścież i cały obraz jest jasny.
Aby ukryć listę znajomych, trzeba wejść na swój profil, kliknąć zakładkę Znajomi, a potem małą ikonkę z trzema kropkami lub ołówkiem. Tam pojawi się opcja „Edytuj prywatność” i ustawienie „Lista znajomych” na Tylko ja albo Znajomi. Dla osoby często podróżującej bardziej sensowna jest opcja „Tylko ja”. Znajomi i tak wiedzą, że są znajomymi – nie potrzebują publicznego katalogu.
Podobnie z grupami: dołączenie do grupy „Mieszkańcy ulicy X w Y” plus publiczna lista znajomych daje pełny adres niemal na tacy. Warto rozważyć, które grupy mają być widoczne publicznie, a które wyłącznie dla znajomych. Często opłaca się też nie łączyć konta podróżniczego z bardzo lokalnymi, sąsiedzkimi grupami.
Jak bezpiecznie publikować relacje z podróży
Sam profil prywatny to jedno, ale drugie to sposób wrzucania treści. Nawet przy dobrych ustawieniach prywatności można „sprzedać” zbyt dużo informacji w samych postach. Warto wypracować kilka nawyków, które realnie zmniejszają ryzyko.
Po pierwsze – publikowanie z opóźnieniem. Zdjęcia z konkretnego hotelu, apartamentu czy małej miejscowości lepiej pokazywać po wyjeździe z danego miejsca. Relacje „na żywo” sprawdzają się przy dużych miastach czy ogólnych atrakcjach, ale już niekoniecznie przy kameralnych pensjonatach czy domkach. Dla osób, które naprawdę muszą wrzucać „tu i teraz”, przydaje się chociaż niewłączanie dokładnej lokalizacji noclegu.
Po drugie – osobne listy odbiorców. Facebook pozwala tworzyć listy, np. „Bliscy znajomi”, „Rodzina”, „Podróże”. Można wtedy ustawić, że relacje z wyjazdu widzi wyłącznie wybrana grupa osób, a nie całe grono znajomych z różnych okresów życia, w tym dawne, słabo znane kontakty. To szczególnie przydatne, gdy wśród znajomych znajdują się np. klienci, współpracownicy czy osoby poznane przypadkowo.
Po trzecie – ostrożność z dokumentami i sprzętem. Na zdjęciach typu „pakowanie przed wyjazdem” nie powinno być widocznych numerów rezerwacji, kart pokładowych, kart płatniczych, etykiet bagażowych z adresem domowym. Warto też unikać wyraźnego pokazywania całego, drogiego zestawu sprzętu foto/VIDEO z podpisem „z tym lecę na miesiąc do…”. To informacja, którą lepiej zachować dla najbliższych.
Dodatkowe zabezpieczenia konta w podróży
Przy profilu ustawionym na prywatny pojawia się kolejny temat: ochrona samego konta. W podróży częściej korzysta się z przypadkowych sieci Wi-Fi, czasem z komputerów w hostelach czy u znajomych. Tu warto połączyć prywatność z bezpieczeństwem logowania.
W ustawieniach konta znajduje się sekcja Bezpieczeństwo i logowanie. Tam można włączyć dwuskładnikowe uwierzytelnianie (2FA) – logowanie wymagające dodatkowego kodu z SMS-a lub aplikacji uwierzytelniającej. Przy dostępie z nowych urządzeń ktoś próbujący włamać się na konto nie wejdzie bez tego kodu. To szczególnie ważne, jeśli w podróży używa się tej samej kombinacji hasła i maila w wielu serwisach (co i tak warto zmienić).
W tej samej sekcji dobrze jest przejrzeć listę urządzeń, na których konto jest zalogowane. Jeśli pojawiają się stare telefony, tablety, komputery z pracy czy hosteli – najlepiej kliknąć „Wyloguj ze wszystkich sesji” i zalogować się ponownie tylko na aktualnie używanych sprzętach. To niewielki kłopot, a w podróży daje spokój, że nikt nie ma „przypadkowego” dostępu do konta.
Ostatnia kwestia to odzyskiwanie dostępu. Przed wyjazdem warto zaktualizować numer telefonu, adres e-mail i ustawić aktualne metody odzyskiwania konta. W razie kradzieży telefonu lub problemów z kartą SIM za granicą, łatwiej będzie odzyskać dostęp z innego urządzenia. Profil prywatny jest wtedy nie tylko mniej widoczny dla innych, ale też mniej narażony na przejęcie.
Po przejściu wszystkich opisanych kroków Facebook staje się narzędziem do dzielenia się podróżą z kontrolowaną grupą ludzi, a nie otwartą witryną informacyjną o każdym ruchu. To poziom prywatności, który pozwala spokojnie wrzucać zdjęcia z drogi, nie wystawiając przy okazji domu, bagażu i planów na widok publiczny.
